De Nederlandse producenten, verkopers en importeurs van alcoholhoudende dranken maken zich grote zorgen over de geplande accijnsverhoging als dekking voor de Iran-maatregelen van kabinet Jetten. Volgens hen is verdere verhoging niet effectief; de rek is eruit wat betreft het verhogen van accijnzen. De ervaring van de afgelopen jaren met de verschillende accijnsdossiers leert dat elke accijnsverhoging iedere keer juist minder oplevert dan aanvankelijk gepland. Consumenten vragen om accijnsverlagingen en niet om een prijsverhoging. Onterecht wordt door het kabinet geprobeerd de rekening bij consumenten neer te leggen met hogere prijzen, met nog meer grensoverschrijdende aankopen tot gevolg.

Consumenten en ondernemers de dupe

De rekening van de Iran-maatregelen wordt bij de consumenten neergelegd. Consumenten vragen massaal om een verlaging van de accijns op brandstoffen. Die krijgen ze niet van het kabinet. In plaats daarvan wordt wel de accijns op alcohol verhoogd waardoor hun glas bier, wijn of mixdrankje duurder wordt.

De verdere accijnsverhogingen zetten de marges van ondernemers -van horeca, supermarkten, brouwerijen tot slijterijen- extra onder druk en ondermijnen daarmee zowel de werkgelegenheid als belastingopbrengsten in Nederland.

Grenseffecten

Door de accijnsverhoging en het niet verlagen van de brandstofaccijns zullen grensoverschrijdende aankopen alleen nog maar verder toenemen. Uit recent onderzoek over bier blijkt dat inmiddels 41% van de Nederlandse bierdrinkers weleens bier over de grens koopt, met name in Duitsland en België, waar de accijnzen aanzienlijk lager liggen.[1] En door de meest recent doorgevoerde accijnsverhoging op alcohol van 8,2% vloeide 9% van de omzet van gedistilleerde dranken weg naar het buitenland.

Deze ontwikkeling leidt niet alleen tot omzetverlies voor Nederlandse fabrikanten van alcoholhoudende dranken, retailers en horecaondernemers, maar ook tot een afname van belastinginkomsten voor de Nederlandse schatkist. Deze ontwikkeling van uitwijkgedrag naar Duitsland en België geldt niet alleen voor brandstof maar voor het complete boodschappenkarretje, waarbij een breed aantal artikelen goedkoper is in de buurlanden. [2]

Aanwakkeren inflatie

Het is onwenselijk om een structurele lastenverzwaring in te zetten voor de dekking van een tijdelijke economische aanbodschok. Met deze maatregel worden de accijnzen namelijk permanent verhoogd om een tijdelijk probleem op te lossen. Dat staat op gespannen voet met een stabiel en voorspelbaar fiscaal beleid.

Bovendien zorgt de overheid hiermee voor stijgende prijzen en een verdere aanwakkering van de weer oplopende inflatie. Dit terwijl het consumentenvertrouwen en de koopbereidheid al aan het verslechteren zijn. [3]

Kabinet rekent zich rijk

De alcoholsector kampt bovendien al geruime tijd met structurele uitdagingen, met teruglopende accijnsinkomsten als gevolg. Uit de afgelopen voorjaarsnota bleek dat er 89 miljoen euro minder is opgehaald uit accijnzen op alcohol. Dit laat zien dat de rek eruit is.[4] Daarom is de verwachting dat deze voorgestelde accijnsverhoging wederom niet de verwachte bedragen gaat ophalen en er daardoor een tekort in de dekking ontstaat.

Export verder onder druk

Daarnaast staat de export al behoorlijk onder druk. Met name de handel met de Verenigde Staten heeft recent een zwaar jaar doorgemaakt als gevolg van importheffingen. Tegen deze achtergrond betekent een verdere accijnsverhoging een additionele belasting voor een sector die al onder aanzienlijke druk staat. Daarmee worden de effecten op productie binnen Nederland en de bijbehorende werkgelegenheid onderschat. Zeker in tijden van toenemende geopolitieke spanningen en economische volatiliteit.

Oproep

De Nederlandse producenten, verkopers en importeurs van alcoholhoudende dranken roepen het kabinet dan ook op om de gevolgen van de accijnsverhoging te heroverwegen en te zoeken naar alternatieve, evenwichtigere dekking die de kosten voor de Nederlandse burgers niet verder verhogen en de concurrentiepositie van de Nederlandse producenten niet verder doet verslechteren.

Deze oproep wordt gesteund door Koninklijke Slijters Unie, Koninklijke Horeca Nederland, Centraal Bureau Levensmiddelen (CBL), Nederlandse Brouwers, SpiritsNL, Koninklijke Vereniging van Nederlandse Wijnhandelaren en Vereniging Drankenhandel Nederland (VDN))

[1] Nationaal Bieronderzoek 2025: alcoholvrij speciaalbier in de lift, grensinkopen nemen toe - Nederlandse Brouwers

[2] ‘Miljardenverlies en onleefbare grensregio’s door goedkope boodschappen over de grens’ | BNR Nieuwsradio

[3] Vertrouwen consumenten verslechtert verder in maart | CBS

[4] Voorjaarsnota 2026 (Tweede Kamer) | Rapport | Rijksoverheid.nl